Schaatsen: over bevroren meren in de bergen

Wat is schaatsen?

Schaatsen is glijden over ijs op een smal ijzer onder je schoen. Je zet af met het ene been en glijdt op het andere. Het idee is eeuwenoud: al in de prehistorie bonden mensen geslepen botten onder hun voeten om sneller over bevroren water te komen.

Tegenwoordig schaats je op natuurijs, zoals meren, kanalen en sloten, of op kunstijs in hallen en op ijsbanen. Voor een bergvakantie is vooral natuurijs interessant: hooggelegen meren bevriezen vaak betrouwbaarder dan het ijs bij ons.

Waar kun je in de bergen schaatsen?

Veel skidorpen hebben een natuurijsbaan of een bevroren meer waar het ijs wordt bijgehouden. Dit zijn bekende plekken:

• Weissensee (Karinthië): het bekendste schaatsmeer van Oostenrijk, waar jaarlijks de alternatieve Elfstedentocht wordt verreden. Voor toerschaatsers is het een droom.
• Davos (Zwitserland): een van de grootste natuurijsbanen van Europa, midden in het dorp. Lees meer over Davos Klosters.
• Engadin (Zwitserland): rond St. Moritz bevriezen meerdere meren, die bij goed ijs worden opengesteld.
• Zweden: in de scherenkust en op de meren rond Stockholm is toerschaatsen op natuurijs een volkssport.
• Wenen: elke winter verandert het plein voor het stadhuis in een grote ijsbaan, ideaal op de heen- of terugreis.

Veilig schaatsen op natuurijs

Natuurijs is prachtig, maar nooit zonder risico. Schaats in de bergen alleen op meren of banen die door de gemeente of het toeristenbureau zijn vrijgegeven. Zij meten de ijsdikte en markeren gevaarlijke plekken, zoals bij in- en uitstroom van beken.

• Schaats nooit alleen op onbekend ijs
• Let op borden en afzettingen
• Neem bij toerschaatsen ijsprikken en een werplijn mee
• Houd afstand van rietkragen, bruggen en stromend water

Vanaf welke leeftijd kun je leren schaatsen?

Kinderen kunnen vanaf een jaar of 4 leren schaatsen. In het begin is het vooral spelen en vallen, de techniek komt later. Een stoel of een speciaal schaatshulpje om tegenaan te duwen helpt enorm, want dan vallen ze minder en durven ze meer.

Gaat het kind het leuk vinden, dan is een schaatsclub of een cursus op de kunstijsbaan in Nederland de volgende stap.

Is schaatsen moeilijk?

Schaatsen is in het begin lastig. Je moet je evenwicht vinden op een smal ijzer en de afzet goed timen. Na een paar keer merk je dat het lichter wordt, en dan is het vooral genieten. Fanatieke schaatsers trainen in de zomer door met skeeleren en fietsen.

Schaatsen is ook een Olympische sport, met afstanden van 500 tot 10.000 meter, de massastart, de ploegachtervolging en shorttrack op een kleine baan.

Wat heb je nodig om te schaatsen?

Voor een rondje op een ijsbaan in een skidorp huur je ter plaatse schaatsen. Kunstschaatsen met een kartel aan de voorkant zijn het makkelijkst voor beginners. Voor toertochten op natuurijs zijn noren of klapschaatsen geschikter, omdat ze langer zijn en beter glijden.

• Schaatsen die goed om je enkel sluiten
• Handschoenen, liefst snijbestendig, want op veel banen zijn die verplicht
• Een muts en warme kleding in laagjes
• Bij toerschaatsen: ijsprikken, een werplijn en droge reservekleding

Schaatsen combineren met wintersport

Schaatsen is een prima rustdag tijdens een skivakantie, en voor kinderen een welkome afwisseling. Zoek een dorp met een ijsbaan, of kies een bestemming in Zwitserland of Oostenrijk met een bevroren meer in de buurt. Combineer het met langlaufen of rodelen voor een week vol variatie, en lees bij skivakantie met kinderen welke gebieden het meest bieden naast de pistes.